Sabit Disk: Diskinizdeki dosyaları bilgisayarınıza takılı başka bir diske ya da aynı diski böldüyseniz, diğer bölüme yedekleyebilirsiniz. Bu durumda genelde daha hızlı yedek alır ve yedekleri geri yüklersiniz. Ayrıca disk hep takılı olduğundan, otomatik olarak belirli aralıklarla yedek alınmasını sağlayabilirsiniz. Ayrıca en ucuz yedekleme çözümü denilebilir, zira hem sabit diskler ucuzdur, hem de üst üste istediğiniz kadar yazabilirsiniz.

Fakat diskinizde fazla yer kalmadıysa zorlanabilirsiniz. Bu alternatifin en büyük dezavantajı ise, diskinizin bozulması, ya da bilgisayarınızın zarar görmesinde yedeklere de ulaşamamaktır.

Taşınabilir Medya: Yıllardır kartuşlara, Zip sürücülere, CD'lere, vb. medyalara yedek alınmaktadır. Böylece disk sorunlarını rahatça atlatabilirsiniz. Ayrıca bilgisayarınızın bulunduğu ortamda bir tehlike, sorun yaşanırsa, yedekleriniz aynı oda ya da binada olmadığından çalışmalarınız bir kat daha güvende olur. Ve diskinde az yeri kalanlar için ideal olabilir.

Öte yandan her seferinde elle yedek almanız gerekir, daha önceden tarih belirleyerek işi otomatikleştiremezsiniz. Sabit diske göre daha çok harcama yapmak zorunda kalırsınız. Ayrıca geri alma daha uzun sürebilir, özellikle büyük bir yedek dosyasının içinden tek tek dosyaları alıyorsanız.

USB veya FireWire Sürücü: Taşınabilir medyaya göre daha hızlı dosya yedekler, geri alırsınız. Takılı bırakılması halinde sistem kendi kendine aralıklarla yedek alabilir, başka mekanlarda koruyabilirsiniz. İstediğiniz kadar yazıp silersiniz ve sabit diskinizdeki boşluktan feragat etmemiş olursunuz. Fakat pahalı bir çözümdür.

Ağ Sürücüsü: Eğer yedek aldığınız bilgisayar bir ağa bağlıysa, ağdaki diğer disklere hızlıca yedek alabilirsiniz. Sisteme kendini yedeklemesi için zaman verebilirsiniz. Ucuz bir çözümdür ve disk bozulmalarına karşı yeterlidir.

Ama kullanıcı/yönetici izinleri ve sistemin ciddi çökmesi sonucu ağa ulaşmasında zorluklar, tecrübesiz kullanıcıları zorlayabilir.

Ciddi olarak tüm sistemi yedekleme ihtiyacı duyuyor, hep en kötü olasılığı düşünüyorsanız, sadece bu işe özel üretilmiş programlara yönelebilirsiniz: Novosoft Handy Backup, iyi bir ara birime sahip olmasa da, yedekleri başarıyla ağdaki diğer sürücülere, hatta Internet'e FTP vasıtasıyla göndermesiyle öne çıkar. NTI Backup Now Deluxe, farklı disklere yedek alabilir, Dantz Retrospect Professional ise oldukça profesyoneldir ve bir küçük dosyanın bile hayati olduğu işletmelerde de rahatça kullanılabilir.

Peki ya sadece birkaç müzik dosyasını, aile fotoğraflarını ve kısıtlı çalışma dosyanızı yedeklemek isterseniz? Bu durumda, asıl amacı başka olan programlardan dahi faydalanabilirsiniz. PKWare PKZip Professional Edition 6.0 ve WinZip, kendilerine Windows'a başarıyla birleştirip dosyalarınızı sıkıştırarak ve şifreleyerek saklamanızı sağlarlar. PentaWare PentaSuite 6.0 ise bu sıkıştırma programlarının en gelişmiş halidir, FTP ve CD'ye kayıt desteği verir.

Aslında yedekleme işi, biraz da kullanıcının istek ve insiyatifine kalmıştır. Hiçbir yedekleme, sıkıştırma, vb. programdan faydalanmadan elinizdeki dosyaları sadece kopyalayabilirsiniz. Eğer dosyalarınızı, ya da yedekleme programıyla diske kaydettiğiniz yedekleri CD veya DVD'ye kaydetmek isterseniz, Nero Burning ROM, Easy CD Creator, WinOnCD gibi programlarda elinizde bir tür yedekleme programıdır.

Bazıları diskinizin, boş alanları dahil tam bir kopyasını başka bir diske alır. Mekanik sorunlar sonucu bozulan diskler ya da ulaşılamayan dosyalar, doğru çalışmayan programlar karşısında bu tip arşiv/yedekleme programları çok faydalı olur. Ayrıca pek çok kişi, sistemlerini kurar kurmaz, bu programlar ile bir kopyasını çıkarır ve ilerde sorunlar sonucu tekrar işletim sistemi kurmaları gerektiğinde, bu kopya ile ilk güne kolayca dönerler.

Bu programlara örnek, Acronis True Image, Symantec Norton Ghost ve PowerQuest Drive Image'dir. Gelin yedeklerimizi bir de Drive Image 2002 ile alalım.

Drive Image'i kurarken iki şeye dikkat etmeniz yeterlidir. Önce, yedekleri bir network vasıtasıyla diğer sistemlere de kaydetmeyi düşünüp düşünmediğiniz sorulur. Program kendini buna göre ayarlar.

Ardından, programın çalışması için gerekli olan Microsoft .NET çatısının bir parçasının kurulması gerekir. Bunu da onayladıktan sonra önce .NET parçası, ardından Drive Image kurulur. Kurulum sonrası Windows yeniden başlatılır.

Programı çalıştırdığınızda karşınıza dört ana seçenek çıkar. İlki bir sürücüyü yedeklemektir. İkinci seçenek yedek içinden belli dosya ve klasörleri geri almanızı, üçüncü seçenek ise tüm yedeği geri almanızı sağlar.

Son seçenek ise bir diskin tamamen birebir kopyasını başka bir diske yerleştirmektir. Bu özellikle yeni bir sabit disk alanlar için idealdir. Yeni diski sistem diski yapıp eskisini artık çıkaracaksanız, Drive Image ile yeni diske işletim sistemi kurmak, tüm dosyalarınızı, programlarınızı yeniden yerleştirmekle uğraşmazsınız.

"Back Up Drive" adlı ilk seçeneği seçince bir kez Next deriz. Ardından hangi sürücüyü yedeklemek istediğiniz sorulur. Sürücüyü seçip Next deyince yedek konumunu girmeniz istenir. İster bilgisayarınızda oluşturacağınız bir klasöre, ister ağdaki bir başka bilgisayara, ister CD ya da DVD'ye yedek alabilirsiniz. Burada dikkat etmeniz gereken, ilerde işinizi kolaylaştırmak için, başka bir sürücüye yedek almaktır. Çünkü program, geriye döndürme sırasında, o diske ulaşımı engelleyecektir. Bu durumda da, yedek dosyası o diskteyse, yedekten geri alma işlemi yapılamaz. Ama yine yedeği aynı sürücüye alıp, ilerde yedek dosyasını başka bir diske aktarabilirsiniz.

Aynı ekranda, "Verify backup..." seçeneği ile, işlem bitince yedeğin kontrol edilmesini sağlayabilirsiniz. Ayrıca Drive Image, yedeği birkaç parçaya bölebilir, böylece büyük arşivinizi birkaç CD'ye, ya da farklı medyalara bölebilir, rahatça yedek alabilirsiniz. "Divide the backup..." şıkkını işaretleyip elinizle MB miktarını girebilirsiniz. Son olarak yedeği ilerde hatırlamanız için Description kutusuna not yazabilirsiniz. Ayrıca Advanced düğmesine tıklayarak yedeği şifre ile koruyabilirsiniz. İki kere daha Next dedikten sonra Drive Image dosyalarınızın kopyasını çıkarmaya başlar.

Ana ekrandaki üçüncü seçenek ise bir sürücüyü tüm olarak, yedekten geri almaktır. Next diyerek ilerleyince önce yedek dosyanızın yeri sorulur. Burada Türkçe işletim sistemine bir uyumsuzluk nedeniyle, yedek dosyanın adında bir hata olabiliyor. Dosyayı bulun ve Next deyin, eğer "bu bir backup dosyası değil" mesajı alırsanız, dosyanın uzantısındaki küçük i harfini elle büyük I harfine çevirin ve tekrar Next deyin.

Yedekten geri almak için dosyanın yerini gösterin. Ayrıca sorun çıkarsa, dosya uzantısını büyük harfle "V2I" olarak elinizle yazın.

Sonraki ekranda, yedeği hangi sürücüye açacağınız sorulur. Sürücüyü seçip iki kere next deyin. Ardından onarma işlemi başlatılacak. İşlem bittikten sonra Windows'u yeniden başlatın, artık sürücünüz eski haline döndü.

Drive Image'in sunduğu son özellik olan birebir kopyalama ise, yeni bir disk kullanacaklar için idealdir dedik. Bu işlem oldukça kolaydır, önce bir diski kaynak gösterir, sonraki ekranda da hedef diski belirtirsiniz. Ardından işlem kendi kendine yapılır.

Ayrıca yaşanan her sorunda tüm diski yedekten geri almak gerekmeyebilir. Eğer kullandığınız programlar ve Windows CD'leri elinizin altındaysa sadece sizin oluşturduğunuz, özel dosyalarınızı yedeklemek daha iyi sonuç verebilir. Çünkü, özel bir durum ve aciliyet söz konusu değilse, Windows'u tekrar en baştan kurar, yedek aldığınız zamana kadar oluşmuş kalabalıktan, geçici dosyalardan kurtulmuş olursunuz ve performansta artış yaşarsınız.

Son olarak, Windows'un Sistem Geri Yükleme'sine güvenmekle yetinmemenizi söylemiştik. Bunun bir nedeni, eğer sisteminize virüs bulaşmışsa, Windows kendi virüslü halini de yedekleyecektir. Siz virüsten kurtulabilirseniz fakat ilerde yaşanan bir sorun gereği Sistem Geri Yükleme yaparsanız virüs geri gelebilir. Tabii eğer virüslü bir güne geri dönerseniz...

2. sayfa «