İşte böyle bir şeyin olması için sitenin sizin bilgisayarınızda bir parça bilgi bırakması, siteyi her yeni ziyaretinizde de bu bilgiye ulaşması gerekir. Bu bir parça bilgi de 'cookie' diye adlandırılır. Tabii ki bir site bilgisayarınıza her istediğini doğrudan yaptıramaz, cookie'leri de site değil İnternet tarayıcı programınız sabit diskinize kaydeder. Tabii bunu da sizin izniniz olmadan yapmaz. Ama bir kez böyle bir dosya kaydedildi mi, kaydeden site sizden izin almadan bu dosyayı okuyabilir. Siteler sadece kendi cookie'lerini okuyabilir, diğer sitelerin cookie'lerini okuyamaz. Yani sakin olmakta fayda var, sabit diskinizde kimse at koşturup istediği yerde dosya oluşturamaz, bu dosyalar için belli bir yer oluşturulmuştur. İzniniz olmadan buraya yazılamayacağı gibi rasgele yerlerden dosya da okunamaz.

Özetlemek gerekirse eğer site cookie yerleştirebilirse, sizin yaptıklarınızı bu dosyaya yazarak adımlarınızı takip edebilir. Böylece de sanal profilinizi oluşturabilir. Bu sizin için iyi de olabilir, kötü de. Örneğin idéefixe sizin zevklerinizi iyi bilirse bir dahaki ziyaretenizde hoşlandığınız konuyla ilgili kitapları size doğrudan sunar, siz de yemek kitaplarıyla ya da spor dergileriyle ilgilenmiyorsanız zaman kaybetmeden ilginizi çeken ürünleri incelemeye başlarsınız. Ama eğer sizinle ilgili toplanan bilgi bir başka yere satılırsa, orası da sizi rahatsız eden reklamlara başlarsa bu tabii olumsuz bir gelişme olur.

Yabancı Cookie'ler

Siteler sadece kendilerini ilgilendiren bilgiyi oluşturup diskinizde saklayabildiklerinden ve de diğer bilgilere ulaşamadıklarından sizin hakkınızda sadece siteye yönelik bilgi toplayabilir, genel davranışlarını bilemezler. Ama ince bir detay var ki ona da yabancı cookie diyebiliriz. Örneğin yunus.com sitesine girdiniz. Ama bu site de ana sayfasında balina.com'dan bir resmi doğrudan kullanıyor olabilir. O zaman siz bir anlamda balina.com'a da girmiş olursunuz. Eğer balina.com'dan size resim yönlendiren birçok site mevcutsa balina.com sizin hakkınızda çok daha etraflı bilgiye sahip olabilir çünkü siz tüm bu siteleri gezerken hem onlardan hem de balina.com'dan cookie alırsınız. Tabii unutmayın her site cookie kullanmaz.

Standart ayarlarda bilgisayarınız tüm cookie'leri kabul eder, bunu istediğiniz gibi değiştirebilir, yabancı cookie'leri yasaklayabilir, tümden cookie'leri etkisiz hale getirebilir, ya da her seferinde izin sorulmasını sağlayabilirsiniz. Ama eğer sadece sizin kullandığınız bir bilgisayardan şifre ve kullanıcı adı kullanarak bir siteye giriyorsanız hem cookie'leri iptal edip hem de sitenin sizi otomatik olarak tanımasını sağlayamazsınız. Yani her seferinde şifre ve kullanıcı adını girmek zorunda kalabilirsiniz, her ne kadar "Beni Tanı" seçeneğine tıklasanız da.

Burada iş biraz da sizin kişiliğinize kalmış, "Ne de olsa hakkımda hayati bilgiler toplanmıyor" diyerek ayarları sonuna kadar açabilir, paranoyak biriyseniz tümden kapatabilrisiniz. Ama orta derece bir ayar kuşkusuz en iyisi. Çünkü e-yatırım siteniz, portföyünüzü incelemeniz için bilgisayarınıza illa cookie yerleştirecek şekilde hazırlanmış olabilir, öte yandan herkesin şikayet ettiği bir pazarlama ve tanıtım kampanyası düzenleyen şirketi karşı önlem alabilirsiniz. Her seferinde sizden izin alınmasını sağlamak da bir çözüm olabilir. Her cookie için bir pencere açılır ve cookir sahibi sitenin adı da görüntülenir, böylece yabancı bir cookie alıp almadığınızı anlarsınız. Pencerede bu site için ayarları hatırlama seçeneği de mevcuttur, yani bir evet ya da hayır ile o sitenin gelecekte de cookie gönderip göndermemesine karar verebilrisiniz.

Diğer Olasılıklar ve Çözümler