Henüz satışlar başlamadığı gibi konuyla ilgili de fazla detay yok. Ama mevcut görüntü yine Türkiye’de İnternet’in yaygınlaşmasını sağlayacak bir yenilik olmayacağını gösterir nitelikte. VDSL, ya da pek kullanılmayan biçimde “VHDSL”, “Very High Speed Digital Subscriber Line”ın kısaltması. ADSL teknolojisi gibi mevcut bakır telefon hatlarından veri iletişimi sağlanırken mesafe VDSL’de daha büyük bir sorun olabiliyor. Bu yazıda teknik detaylara girmek hiç istemiyorum, ama 16 Mb’lik 1. VDSL seçeneğindeki hızın ulaşılabileceği alanın daha geniş olacağı, fakat 32 Mb hızlara ulaşmak için santral noktalara çok daha yakın olunmasının, hatta 300 metre gibi mesafelerin söz konusu olduğunu söylemekle yetineyim.

Neden ADSL2+ ve ADSL Hızlarında Arttırım Tercih Edilmiyor

Akla gelen ilk soru, bugün dial-up yani çevirmeli bağlantı unutulmuş ve İnternet denince akla ADSL gelirken, ülkede satılan ADSL modem markası çoğalır, model sayısı patlarken neden ADSL’ye özgü altyapı güçlendirmesi yapılmıyor? Uzun süredir satılan ADSL modemlerin neredeyse tümü ADSL2+ modemler, yani 24 Mbit hızlara erişebilen modemler. Bugün ise ADSL tarifeleri 4 Mb/s ile sınırlı. Bırakın ADSL2+’yı, ADSL hatları 8 Mb/s’ye yükseltmek hedeflenebilir. Zaten bugün modem ekranlarınızı kontrol ettiğinizde çoğunuz hattınızın 8 Mb/s hıza elverdiğini görebilirsiniz.

Ülkede ADSL abonelerinin %85′i hala en ucuz tarife olan 1 Mbit/s hızı tercih ederken 32 Mbit’lere atlamanın sırrını çözmek zor. Tabii ki “Mevcut altyapı ile en uygusunu VDSL2 olacaktı”, “Yatırım harcamaları en uygun olan bu” gibi açıklamalar duyabiliriz. Ama bugün ve yakın geçmişte modem alanlar VDSL2 için modem değiştirmek zorunda kalacak. ADSL ile devam edilse, 24 Mb hatta 8 Mb/s sunulsa, yaygınlaştırılsa, fiyat farkı konsa bile insanlar mevcut modemleri ile İnternet’e girmenin rahatlığını yaşayacaktı.

Upload Hızı Neden Sadece 1 Mb/s, Oran 32′ye 1?

Açıklanan VDSL2 tarifeleri ile ilgili diğer bir soru işareti ise garip download/upload oranları. TT’nin toptan VDSL2 tarifeleri 2 seçenekten oluşuyor: 16 Mbps download / 1 Mbps upload ve de 32 Mbps download / yine 1 Mbps upload. Halbuki bugünkü ADSL tarifelerinde 4 Mbps download / 1 Mbps upload hızı sunuluyor. Şaşırtıcı olan veri yükleme, göndermenin neden 1 Mbps ile sınırlı tutulduğu.

Bir örnekle düşünelim, 32 Mbps’lik VDSL2 hattınızla, mesela ofisinizde iş ile ilgili ya da tatilde çektiğiniz yüksek çözünürlükte 5 MB boyutunda bir fotoğrafı göndermeniz yaklaşık 50 saniye sürecek, ama size gönderilen aynı boyutta dosyayı almanız sadece birkaç saniye. Eğer 4 Mbit downloat/1 Mbit upload ADSL tarifeniz olsa idi, aynı dosyayı almak 15-20 saniye sürecekken, göndermeniz yine neredeyse 50 saniye, 1 dakikayı bulacaktı.

VDSL2 tarifelerinde dosya gönderim yani upload hızlarının 1 Mbit ile sınırlandırılması çok düşündürücü. Bu adeta “İnternet’ten ne alacaksan al, ama sen İnternet’e bir şey yükleme” demek gibi bir şey ve günümüz Web 2.0 dünyasında sosyalleşme platformlarının kullanılmasını, iş ve eğitim amaçlı dökümanların paylaşılmasını, video konferans yapılmasını fazlasıyla zorlaştırıyor. Zaten bu konuda spekülasyonlar yapılmaya başlandı, “Türk Telekom’un upload hızını sadece 1 Mb/s’de tutması, şirketlerin VDSL2 abonesi olduktan sonra İnternet’ten telefon, video konferans yapmasını zorlaştırmak, engellemek amaçlı” şeklinde iddialar hiç de mantıksız değil.

Teknik bir altyapı engeli de olamaz çünkü VDSL hizmeti sunulan diğer ülkelerde böyle 32′ye 1 gibi görülmemiş oranlar yok. Örneğin Avrupa’da şöyle paketler mevcut, Paris’de 60 Mb/6 Mb; Almanya’da 25 Mb/5Mb ve 50Mb/10Mb. Çok daha yüksek oranlar, hatta download ile upload hızının eşit olduğu paketler de diğer ülkelerde mevcut. Zaten teorik limitler de herşeyi anlatıyor; ADSL’de 8 Mb/1 Mb, ADSL2+’de 24 Mb/3 Mb, VDSL’de 200 Mb/25 Mb, VDSL2′de ise 250 Mb/31 Mb.

Türk Telekom’un bire otuz iki oranı gerçekten de şaşırtıcı ve engelleyici. Bugün 1 Mb gönderim hızı ile İnternet’te bir şeyler paylaşmak hiç de hızlı değil! Hele bir küçük şirket çalışanları için VDSL hattı alıp bunu paylaştırdığında 32 Mb indirme hızı fazlasıyla yeterli olacak olsa da birkaç kişi aynı anda şirket dışına dosya gönderdiğinde baş ağrıları artacaktır. Peki şirketler ille de özel çözümler satın almak zorunda mı?

Hala Satınalma Gücüne Göre En Pahalı Genişbant Türkiye’de

Son olarak, yazının başında ima ettiğim noktayı, mevcut VDSL2 duyurusu ile Türkiye’de İnternet’in yaygınlaşmasıyla ilgili bir ümit doğmadığına vurgu yapmak istiyorum. Bugün ADSL abonelerinin %85′i 29 YTL’lik en düşük hızdaki pakete abone iken, toplumda yüksek hız talebi kısıtlı, maliyet hassasiyeti güçlü iken para ödeyebilen birkaç milyon abonenin kullandığı hızın 32 katını saatlerce TV ve basında duyurmak bir “imaj çalışması”ndan öteye gitmiyor.

Geçen yıl “En Pahalı ADSL Hala Bizde; 4 Mbit Hız Neyimize, 4 Mb’lik hattımız var mı!” başlıklı yazımda yazdığım gibi satın alma gücüne oranla geniş bant İnternet için en büyük maliyeti gözden çıkaran ülkeyiz. Böyle bir ortamda 129 YTL ve 169 YTL’lik VDSL2 tarifeleri İnternet kullanıcısı olmak isteyenlerin ve de mevcut İnternet kullanıcılarının çok azının ilgisini çekebilecek.

Yine aynı soru karşımıza geliyor: İnternet’i yaygınlaştırmak istiyor muyuz? Artık bir kamu kurumu olmayan Türk Telekom’un fiyatlarıyla ilgili bir yaptırım, belli kuralları çiğnemedikçe, söz konusu olamaz. Asıl önemlisi, hükümetler İnternet erişiminden ne kadar vergi almayı doğru buluyor ve de Türk Telekom’ın tekel konumunu tehdit edemeyen mevcut yapının ne kadar süre aynen devam etmesi arzulanıyor…

Technorati Tags: VDSL, VDSL2, Türk Telekom, ADSL, ADSL2+, geniş bant, VDSL2 tarifeleri, İnternet erişim fiyatları, upload hızı

Bugün evine ADSL İnternet bağlatanlar bir ADSL modem alıyorlar, ama eğer dizüstü bilgisayar kullanıyorlarsa genellikle kablosuz modem tercih ediyorlar. Her ne kadar wireless modemler ucuzlasa da ortalama bir modem 100 YTL’nin üstünde. Bazen de evde wireless modem olup wireless ağ bağlantı yeteneği olmayan bilgisayar ve dizüstülere 50-100 YTL’lik USB wi-fi parçalar takmak istiyoruz.

ADSL değil de Kablonet kullanıcısıysanız wi-fi modemler daha da pahalı kullanım sunuyor. Ama bir süredir evinizdeki elektrik şebekesi üzerinden bilgisayarları, modemleri, her türlü ethernet ağ cihazını birbirine bağlamanız mümkün. Günce yazılarımda asla bir markanın, üstü kapalı şekilde bile, reklamını yapmak, tüketiciyi yönlendirmek istemem, aynı eleştirilerimde gereksiz durumlarda marka vermek istemediğim gibi. Ama ben söz konusu cihazlara sadece Philips’de rasgeldiğimden tek bir markayı sizlerle paylaşmak zorundayım. Philips’in elektrik hattı ethernet adaptörlerine de sadece Teknosa’da denk geldim. Ürünler yaklaşık 20 ve 60 YTL. 20 YTL’lik modeli aldım ve yaklaşık 10 gündür sorunsuz şekilde kullanıyorum.

Ürün kutusundan iki adet standart ethernet kablosu, yazılım, yardım, güvenlik CD’si ve tabii iki adet adaptör çıkıyor. Ethernet kablolarından birini alıp adaptörlerden birine takıyorsunuz, ağ kablosunun boşta kalan tarafını da bilgisiyarınızın bildiğiniz, standart ağ girişine takıyorsunuz. İkinci adaptöre de aynı şekilde ağ kablosu takıp ağ kablosunun diğer tarafını modeme takıyorsunuz. Şimdi bu adaptörlerden birini bilgisayarınıza en yakın prize, diğerini de ev, iş yeri, balkon, kısacası istediğiniz yere koyduğunuz modemin en yakınındaki prize yerleştiriyorsunuz.

Hiçbir ayar yapmadan bilgisayar açılır açılmaz İnternet’e bağlanabiliyorsunuz. Böylece “kablosuz modemimin sinyal gücü arka odaya ulaşmıyor”, “kablosuz modemim sayesinde acaba komşularım İnternet bağlantıma izinsiz girebilir mi”, “kablosuz modemin telsiz yayını sağlığa zararlı mı”, “kablosuz modemler indirime girdi, 100 YTL vermeye değer mi” gibisinden düşüncelere kafa yormadan rahatça bilgisayarınızla istediğiniz odadan İnternet’e girebiliyorsunuz. İstediğiniz sayıda adaptör alarak istediğiniz kadar odada istediğiniz sayıda bilgisayarı ağa dahil edebiliyorsunuz. Bu cihazları sadece İnternet için değil, iki bilgisayar arasında dosya transferi yapmak, kablo çekemediğiniz salondaki printer’a bağlanmak için de kullanabilirsiniz. Ya da bir “hub” kullanarak ağı çok daha büyütmeniz mümkün. Nasıl kullanacağınız size kalmış, ama az sayıda cihaz olan evler için çok uygun bir çözüm gibi görünüyor.

Technorati Tags: kablosuz modem, kablosuz ağ, wireless network, modem, USB wi-fi, wireless, wifi, wi-fi, ethernet, philips, elektrikten ethernet, elektrik prizi, İnternet

Alibaba.com’un engellenmesinin bir nedeni olarak sitede “Ataturk” kelimesi aratılınca çeşitli iç çamaşırı, vb. ürünlerin çıktığı şeklinden bir dedikodu olsa da kararın Fikri ve Sınai Haklar Hukuku Mahkemesi’nce alınması bu olasılığı çürütüyor kanaatindeyim. Belki ülkemizde faaliyet gösteren bir şirketin kabul edilmiş fikri haklarını çiğneyerek ticari zarara neden olan bir Uzak Doğulu üreticinin ürünlerinin sayfalarının engellenmesi talebi yine her zaman olduğu gibi tüm sitenin kapatılmasıyla sonuçlanmış olabilir. Olayın perde arkası yakında görülecektir.

Böyle bir sitenin neden kapatıldığı, arkasındaki mantığın tartışması bizi yine aynı kısır sohbetlere götürecek. Yeni İnternet Kanunu ile ilgili yazdığım yazıların bir paragrafını bile tekrarlamak, Türkiye’nin bilgi toplumu olamamasının nedenlerine bugün yine değinmek istemiyorum. İnternet’in ne olduğunu bilmeyenlerin İnternet üzerinde bu kadar etki sahibi olduğu bir ülkede işte böyle ticaret kapılarımızdan birini kapatır, kendi devletimizin bütçesinden ödenen abonelik ücretlerinin uçup gitmesini sağlarız. Bindiğimiz dalı baltalamaya devam, bakalım nereye kadar…

Technorati Tags: YouTube, Alibaba, Alibaba.com, Yahoo!, İnternet kanunu, site engelleme, site yasaklama, erişime engelleme, ihracat, ithalat, Çin, devlet teşviği

Müstehcenlik, sağlık gibi başlıkların açılımları net değil, TİB üyeleri müstehcen buldukları siteyi engelleyebilecek, ama kime neye göre müstehcen… Bana müstehcen gelen bir sayfa bir başkasına zar zor bulabildiği bir bilgi kaynağı gibi görülebilir. Daha da düşündürücü olan, “müstehcenlik” nedeni ile kapatılan sitelerin artması ile artık bunu kanıksama riskimiz ve de zamanla basit bir fotoğraf ya da yazı ile, genelinde  faydalı olan bir siteyi tümden yitirmemiz.

Nitekim bunun yolu da başarıyla açılmış! Bilgi İhbar Merkezi adlı ihbarweb.org.tr adresindeki sitede istediğiniz siteyi ihbar edebiliyorsunuz. RTÜK tecrübemiz ortada, canı sıkılan herkes şikayet edecek birilerini, bir şeyleri arıyor, buluyor ve RTÜK çağrı merkezini arıyor. Bunun daha da fazlasını İnternet’te canı sıkılan, oradan buraya zıplarken saçma içerikle karşılaşan insanların bu site üzerinden yapacağı malum.

Bu durumda TİB üyelerine, ihbar edilen web sitelerini kontrol edecek herkese sabır diliyoruz! Bakalım bu kadar çok müstehcen, zararlı, kumar, intihar, uyuşturucu, fuhuş içerikli site ihbarını değerlendirecek olan kişiler kendi ahlaklarını nasıl koruyabilecek, mesleki yıpranmaya nasıl dayanacak?

Şaka bir yana İnternet’teki içerikle ilgili yapılması gerekenler var. Ama bunlar çok iyi düşünülmeli, konunun uzmanlarından yönlendirme, danışmanlık alınmalı, dünyadaki örnekler dikkate alınmalı, sonuçta dünyada İnternet’e bir tek biz bağlı değiliz, ama uyguladığımız teknik yönden komik, sosyal ve politik açıdan ise fazlasıyla eleştiriye açık site kapatma ve engellemelerle artık Çin, İran gibi ülkelerle birlikte anılır olduk. Son olarak Dubai’de Hürriyet gazetesinin web sitesine erişimin engellendiği yönünde gelen haberleri de hatırlarsak istikametimizin vahametini daha iyi anlarız.

Ve önceki paragraftaki önermelerimden de önce, asıl idealimiz, hedefimiz yayınları tek tek kapatmak değil, bu yayınlardan etkilenmeyen, sorgulayan, her okuduğu ve gördüğüne sualsiz inanmayan, akılcı bireyler yetiştirmek olmalı…

İlgili Yazılar:

• Yeni İnternet Kanunu ‘Mucizeler’ İçeriyor: Kimlik Gizleyerek Günce (Blog) Yazmak Mümkün Olacak mı?
• İnternet Kanunu Mucizeleri-2: Link Verdiğin Site Yüzünden Suç İşlemek
• İnternet Kanunu Mucizeleri-3: Tehlikeli İçerik Kanununa Düzeltme Hakkı Neden Eklendi
• Şimdi de EkşiSözlük’e Erişim Engelleniyor. Peki Sözlük Tepki Oluşturabilecek Aidiyet Yarattı mı? Yoksa Sadece Oturup Eleştiri Yazma Mekanı mı…
• “Tanımadıklarınızla konuşmayın, sıkı giyinip ailenizle dolaşın” - İnternet’in gerçekliğinden bu kadar uzak yöneticiler bir tek Türkiye’de
• YouTube yasağı her şeyden önce teknolojiyi hala anlayamadığımızın kanıtı. Peki anlamayanları o mevkilerde biz tutmuyor muyuz!

Technorati Tags: İnternet Kanunu, 5651 numaralı kanun, sansür, site kapatma, site engelleme, TİB, Telekomünkasyon İletişim Başkanlığı

Benim yaşadıklarımdan çok daha fazlasını yaşamış, İnternet yayıncılığını yönlendirmiş Jeffrey Zeldman’ın Facebook’a üye olmasıyla ilgili yazısında yazdıklarıma fazlasıyla benzer tecrübelerini okuduktan sonra ben de bu gelişmelerin içinde olmama rağmen şaşkınlığımı ve “kendimi” korumamı, sonunda da bu girişimlerin üreticisi olmakla yetinmeyişimi yazmaya cesaret ettim!

Ama bugün Facebook yazmamın asıl nedeni artık Facebook’u doğru konumlandırmamız için uygun bir dönem olması. Facebook geniş kitlere 2006 Eylül’ünde açıldı, yaklaşık bir yıl geride kaldı, son dönemde de Türk web siteleri, bloglar, günlük gazetelerde fazlasıyla yer bulmaya, her şekilde yorumlanmaya, haber yapılmaya başlandı.

Bilmeyenler için Facebook, arkadaşlarınızla, çevrenizdekilerle bağlantınızı korumanızı sağlayan, onların ne yapmakta olduklarını takip etmekle yetinmeyip uygulamalarla ortak hareket etmenizi sağlayan, tüm İnternet’te ve Türkiye’de en çok ziyaret edilen 10 siteden biri. Kısaca tanıttığım Facebook hakkında dikkat çekici birkaç bilgi vermenin de tam yeri. Facebook şu anda sadece buna odaklanmış tüm sitelerin önünde dünyanın en büyük fotoğraf paylaşım sitesi. Kullanıcılarının yarısından fazlasının her gün ziyaret ettiği, gün boyunca 20 dakikadan fazla zaman harcadığı site toplumbilimcilerin incelemesi gereken bir merak yarattı. Daha önce ayrı ayrı sitelerin sunduğu hizmetlerden güzel bir paket hazırlayan Facebook benzerlerinin de önüne geçerek her yaş, eğitim ve meslek grubundakilere yönelik olmayı başardı.

Bu ilgi Facebook’un değerini de oldukça yükseltti. Geçen yıl Yahoo!‘nun teklifini geri çeviren Facebook şimdilerde de Microsoft‘un %5 hisse için 500 milyon dolarlık teklifi ile karşılaştı. Bu da hızla değer kazanan girişimin Google gibi firmaların geçmişiyle karşılaştırılmasını hatta kısa vadede “Web’in Geleceği” olarak tanıtılmasına kadar değişik yorumlara neden oluyor.

Peki Facebook bu yüksek trafiği korumak bir yana arttırabilecek bir yapıya bürünebilecek mi? Elde edilen başarı sonrası büyütülen hedefler sitenin bir başlangıç/açılış sayfasına dönüşmesini, insanların İnternet’te yapabilecekleri daha fazla şeyi Facebook üstünden yapar hale gelmesini hedefler arasına soktu. Acelesi olanlara detaylara girmeden önce şaşırtmayacak yanıtı verebilirim: Facebook’un yeni dev olması tamamen insanların tercihlerine bağlı, çünkü teknik ve uygulama olarak İnternet’te, Web’de bir adım ileri gitmemizi sağlamıyor.

Neden mi? Çünkü Facebook kapalı bir sistem, eğer Facebook kullanıcı hesabınızla siteye giriş yapmazsanız herhangi bir hizmetten faydalanamazsınız. Tüm üyelerin yayınladığı içerik Facebook içine özel, Flickr, YouTube gibi sistemlerin aksine “kapalı”. Sunulan ürüne baktığımızda bu bir zorunluluk gibi görünüyor, çünkü iletişim bilgileriniz, arkadaşlarınız, onlarla nerede tanışdığınız, şu anda ne yaptığınız ve çok daha fazlasını Facebook’ta paylaşıyorsunuz. Ama aslında Facebook’un sunduklarını, uğraşmayı ve biraz daha fazla zamanda yapmayı göze alırsanız pek çok araç ve rakip mevcut. Zaten milyonlar Flickr’da fotoğraflarını tanımadıklarına, YouTube’da aile videolarını herkese, MySpace gibi sitelerde kişilikleri hakkında çok daha fazlasını istedikleri gruplara açıyorlar.

Facebook ve Facebook platformu gerçekten özel ve çok başarılı. Ama büyük şirketlerde çalışanların belki de her gün kullanmak zorunda kaldığı, VPN bağlantısıyla ulaşabildikleri bir İntranet, kurum içi web sitesine benziyor. Uygulama geliştiriciler, 3. partiler, mevcut ve potansiyel iş ortakları Facebook platformunda yer alabiliyor, gelir elde edebiliyorlar, ama Facebook platformuna uygun uygulamalar yazarak. Yani böyle geniş bir kullanıcı tabanına sahip çoğu girişim gibi Facebook da kendi arabirimini, platformunu, kullanıcı veritabanı ve hizmetini kendine özel, tescillediği sistemiyle sunuyor.

Ya daha fazla büyük platform bu yolu seçerse? YouTube, Flickr, MySpace, Last.fm ve çok daha fazlası uygulama geliştiricileri kendi platformlarını öğrenmeye ve buna özel çalışmaya iterse? Her bir sistem için ekstra maliyet, hem iş ortakları için hem de platformlar için gelir kaybı söz konusu olur, zaten mevcutta işletim sistemleri arasında platform rekabeti varken, “Windows mu, MacOS mu, Linux mu” derken, hatta PC’ye alternatif çokluortam sistemleri, oyun konsolları platformları çoğalırken bir de her büyük web girişimi için yeni maliyetler çıkarılması İnternet ticaretinin doğasına pek uymuyor.

Çünkü bizim zaten bir ortak platformumuz var, o da İnternet’in kendisi. Herkese açık araçlar, protokol ve arabirimlerle girişimciler istedikleri uygulamayı geliştirebiliyor. Facebook’un da agresif hedeflerini koruması durumunda çok fazla seçeneği yok gibi. Er geç sistemini açmak, iç dış ederek kıymetli veritabanındaki bilgilerin bir bölümünü erişilebilir kılmak istediği büyümeyi sağlayabilir. Hatta Facebook verileri ve uygulamalarından faydalanan yeni uygulamalar geliştirilmesine izin vermesi bile başarısını arttırabilir. Böylece insanlar yeni ve başka uygulamaların içinde Facebook’da tuttukları bilgilerinden faydalanabilir.

Ama sözkonusu olan insan ve davranışları olunca formüller, doğrusal tahminler geçersiz kalıyor. Belki de Facebook mevcut yapısıyla tüm dünyayı kendine “aşık” tutmayı becerir ve hedeflerine daha da yaklaşır. Yine de unutmamız gereken İnternet’ten bahsettiğimiz, burada hep ileriye adım attığımız. Ne var ki kapalı bir sistem ve içine uygulama geliştirmek ise adeta bir “geri adım”.

Facebook büyük bir karar aldığında belki yine burada değerlendiririz ama en azından geçen bir yıldaki başarıyı geleceğin teminatı olarak almadan önce üstteki gerçeklere de dikkat etmeliyiz. Sizlerin de yorumlarını bekliyorum.

Son olarak Zeldman’ın yazısından bir alıntı yapmadan edemeyeceğim: Bu tip web girişimlerinin başarısının arkasında yatan bir neden de işten sıkılınca oyalanmak; çoğu iş yerinde masanızda mastürbasyon yapamazsınız ama bunun yerine geçecek bir şey bulabilirsiniz…

Technorati Tags: Facebook, sosyal ağlar, Web 2.0, sosyalleşme

Güncelleme (2 Ekim): @cihansalim.net ile biten e-postalarım artık çalışıyor. Şu aşamada transferin sorunsuz tamamlandığını düşünüyorum. Eğer sitenin herhangi bir sayfasında sorunla karşılaşırsanız bana iletmenizi rica ederim.

Technorati Tags: cihansalim.net, alan adı, domain, hosting, .tr

Hala En Pahalı Genişbant Bizde

Bu açıklamalardan sonra yine TT’nin “indirim” derken insanlara aynı ücreti talep eden fatura göndermeye devam ettiğini, aynı ücrete daha yüksek hız sunduğunu görüyoruz. Mevcut durumda 2 Mbit/s hızda dahi DNS ve diğer teknik nedenlerle web sayfalarını gezmekte bazı anlar büyük sıkıntı yaşıyorken yeni tarifelerdeki hız artışı kaçımızı ilgilendiriyor? Kaçımız daha yüksek bir hız istiyor? Önemli olan teknik altyapıdaki sorunların çözülmesi.

Evet artık 2 Mbit sınırsız tarife daha ucuza alınabilir ama müşterilerin de gidip tarife değişikliği için başvurması gerekiyor. İşte bu noktada tüketicideki atalet, ya da yüksek hızı bir süre deneme arzusu tarife değiştirmeyi geciktiriyor, bu durumda da indirim çok az tüketiciye yansıyor.

Daha da önemlisi, bugün Türk ADSL kullanıcılarının yaklaşık %85′i en ucuz tarifeden bağlantı alıyor. Yani 29 YTL’lik 4 GB kotalı erişimi tercih ediyor. Ve işte ADSL gelirlerinin çok büyük kısmını temsil eden bu tarife seçeneğinde 1 kuruş bile indirim yok! Yani yine milyonlarca kişi ADSL için aynı ücreti ödeyecek! (Ayrıca 29 YTL’lik tarifenin dengesiz kotasını ve fiyatını, kotanın yarım günde dolabileceğini Nisan ayında yazmıştım, bu yazının sonundaki “İlgili Yazılar” başlığından bulabilirsiniz.)

Dünyada eşi olmayan %85′lik en ucuz tarife tercihinin nedeni Türk insanının satın alma gücüne göre çok pahalı olan aylık erişim ücretleri. Alttaki tablodan da görüleceği üzere OECD ülkelerindeki en düşük geniş bant erişim ücretleri alt alta dizildiğinde Türkiye açık ara sonuncu. Tablonun satın alma gücü paritesine (purchasing power parity) göre düzenlendiğini, yatay eksendeki birimlerin logaritmik arttığına da dikkatinizi çekerim. Satın alma gücü paritesini çok sade açıklamak gerekirse ülkeler arasında belli bir ürün grubunun değerini eşitledikten sonra çıkan endeks diyebiliriz. Bu yöntemle döviz kurunu çevirmekle yetinmiyor, bir Türk’ün ekmek almak için elden çıkardığı gelirinin miktarı ile bir Fransız’ın aynı harcamasının gelirinde ne kadar yer tuttuğunu da anlayabiliyoruz.

Bu tablo Temmuz 2007′de yayınlanan “OECD Communications Outlook 2007″ raporunda yer alıyor ve rakamlar bu yıla ait. Türkiye’de en ucuz genişbant erişim ücreti 81 endeks değeri ile Yunanistan’daki en ucuz erişim ücretinin 2 katından daha maliyetli. En pahalı ücretleri karşılaştırmak ise zor, çünkü her ülkede çok farklı hızlarda ve paketlerde bağlantılar var.

(Böyle bir çalışmanın daha dar örneklemlisini geçen yıl yapmak istiyordum ama zaman olmadı, bu çalışmayı da çıkar çıkmaz SortiPreneur blogundan, o blogu da Melissa Maples‘ın blogundan buldum)

Bakır ve İnternet Altyapısı 4 Mbit’e Hazır mı

Gelelim yeni tarife ile sunulmaya başlanan 4 Mbit/saniyelik aylık 89 YTL’lik seçeneğe. 4 Mb/s hız Türkiye’de sunulan en yüksek geniş bant hızı ama gerek bakır telefon hattı altyapımız gerekse de İnternet bant genişliğimiz bu hızı destekliyor mu bu büyük bir soru işareti. Zaten bu nedenle tarifede “4 Mb/s” denmiyor, “4 Mb/s’ye kadar” ifadesi kullanıyor. Bugün bakır hatları en iyi durumda olan yerlerde bile gerek binalar, gerek kabloların durumu, gerekse de santraller nedeniyle 4 Mbit hizmet almak imkansız. Örneğin İstanbul’da, yeni ve telefon hattına zarar vermemiş genç bir binada oturmama rağmen telefon hattım 4 Mb hızı kalıcı olarak koruyamıyor. Hat özelliklerimi kontrol ettiğimde bazı durumlarda 4,5 Mb/s görsem de çoğunlukla hattımın erişebileceği en yüksek hız 3680 Kb/s yani 3,6 Mb/s download ve 596 Kb/s upload olarak görülüyor. Bu durumda 4 Mb hız tarifesini seçmek benim durumumdakiler için pek de mantıklı olmuyor.

İstanbul’un semtlerinde bu kadar değişik sonuçlar alırken bina durumu ve pek çok diğer dış faktörden olumsuz etkilenen, incelen, zarar gören telefon hatlarının ne kadar hızlı DSL bağlantısı verebileceği de soru işareti. İş, yolculuk, tatil nedeniyle pek çok bölgede telefon hatlarından İnternet’e çıkmış biri olarak, özellikle kırsal bölgelerde hat kalitesinin ne kadar sorunlu olduğunu da gördükten sonra, Türkiye’nin yavaş yavaş bu konuda sınırlara geldiği uyarısını yapabilirim.

Dünya DSL2 ve farklı XDSL uygulamalarla 24 Mb/s gibi hızlara erişirken, yeni teknolojilerle bunlar da aşılırken gerek bakır gerekse de ülke İnternet altyapısının gözden geçirilmesi gerekiyor. Aksi durumda sınıra yaklaştığımızı söyleyebiliriz. Sınırın yavaş tarafında kalmak da uzun vadede bizi zararlı çıkaracaktır, bilmem söylemeye gerek var mı!

İlgili yazılar:

• Nisan Ayında Yeni ADSL Tarifesi: 9 Saat Sınırsız İnternet 29 YTL! İnternet Kafe Daha Ucuz

Technorati Tags: ADSL fiyatları düştü, ADSL indirimi, ADSL’de indirim, ADSL, Türk Telekom, kotalı ADSL, rekabet, altyapı, bakır telefon altyapısı, TTNet, 4 Mbit/s, Dünyada en pahalı İnternet, bant genişliği

İçe­ri­ğin ya­yın­dan çı­ka­rıl­ma­sı ve ce­vap hak­kı
MAD­DE 9- (1) İçe­rik ne­de­niy­le hak­la­rı ihlâl edil­di­ği­ni id­dia eden ki­şi, içe­rik sağ­la­yı­cı­sı­na, bu­na ula­şa­ma­ma­sı ha­lin­de yer sağ­la­yı­cı­sı­na baş­vu­ra­rak ken­di­si­ne iliş­kin içe­ri­ğin ya­yın­dan çı­ka­rıl­ma­sı­nı ve ya­yın­da­ki kap­sa­mın­dan faz­la ol­ma­mak üze­re ha­zır­la­dı­ğı ce­va­bı bir haf­ta sü­rey­le in­ter­net or­ta­mın­da ya­yım­lan­ma­sı­nı is­te­ye­bi­lir. İçe­rik ve­ya yer sağ­la­yı­cı ken­di­si­ne ulaş­tı­ğı ta­rih­ten iti­ba­ren iki gün için­de, ta­le­bi ye­ri­ne ge­ti­rir. Bu sü­re zar­fın­da ta­lep ye­ri­ne ge­ti­ril­me­di­ği tak­dir­de red­de­dil­miş sa­yı­lır.
(…)

Cevap ve düzeltme hakkı, İnternet yayınlarındaki haklı veya haksız yorum ve yönlendirmeleri engellemeyi kafasına takmış, bunu İnternet’in en önemli, belki de tek sorunlu konusu olarak gören zihniyetin bu maddedeki temsilidir. Tabii ki kişilik haklarına saldırı engellenmeli, iftira, yanlış bilgi içeren siteler düzeltme yapmalı ama bu yasaya bu maddenin eklenmesi çok ilginç. Çünkü, konusu bu kanunda sayılan suçları oluşturan İnternet ortamında işlenen hiçbir suçta cevap ve düzeltme hakkına ihtiyaç duyulması mümkün değil.

Benzer bir girişim Basın Kanunu’na da İnternet’te böyle bir düzenlemeyi eklemek için yapılmıştı. Ama İnternet Kanunu ile ilgili her yazımda vurguladığım gibi sorun İnternet’i anlamadan, bilmeden bu işlere soyunulmasında. Bazı web siteleri medya, basın-yayın kuruluşu olarak sınıflandırılabilir. Ama geri kalan sayısız İnternet yayınının böyle bir özellik sahibi gibi görünmesi, bu sitelerin sayfalarında son derece garip, ilgisiz düzeltme metinleri görmemize neden olabilir. Bir günce yazarı, günlük bir olayı anlatırken yaptığı yanlış yüzünden, ya da bir eğlence sitesi izinsiz kullanılan bir anekdot için bir süre sonra sitesinde düzeltme metini yayınladığında o sayfa nasıl görünecektir tahmin etmek mümkün…

Bir web sitesi yayınlayan biri, 9. madde ile medya kuruluşlarının sorumluluklarını üstlenmek zorunda kalacaksa, bu düzenlemeleri yapanların bilgi ve niyeti konusunda yorum yapmayı size bırakıyorum.

Technorati Tags: İnternet Kanunu, yasa, sansür, medya, basın yayın, web siteleri, cevap ve düzeltme hakkı, Meclis

Amaç ve kap­sam

MAD­DE 1- (1) Bu Ka­nu­nun amaç ve kap­sa­mı; içe­rik sağ­la­yı­cı, yer sağ­la­yı­cı, eri­şim sağ­la­yı­cı ve top­lu kul­la­nım sağ­la­yı­cı­la­rın yü­küm­lü­lük ve so­rum­lu­luk­la­rı ile in­ter­net or­ta­mın­da iş­le­nen be­lir­li suç­lar­la içe­rik, yer ve eri­şim sağ­la­yı­cı­la­rı üze­rin­den mü­ca­de­le­ye iliş­kin esas ve usûl­le­ri dü­zen­le­mek­tir.

Ta­nım­lar

MAD­DE 2- (1) Bu Ka­nu­nun uy­gu­la­ma­sın­da;

a) Ba­kan­lık: Ulaş­tır­ma Ba­kan­lı­ğı­nı,

b) Baş­kan­lık: Ku­rum bün­ye­sin­de bu­lu­nan Te­le­ko­mü­ni­kas­yon İle­ti­şim Baş­kan­lı­ğı­nı,

c) Baş­kan: Te­le­ko­mü­ni­kas­yon İle­ti­şim Baş­ka­nı­nı,

ç) Bil­gi: Ve­ri­le­rin an­lam ka­zan­mış bi­çi­mi­ni,

d) Eri­şim: Bir in­ter­net or­ta­mı­na bağ­la­na­rak kul­la­nım ola­na­ğı ka­za­nıl­ma­sı­nı,

e) Eri­şim sağ­la­yı­cı: Kul­la­nı­cı­la­rı­na in­ter­net or­ta­mı­na eri­şim ola­na­ğı sağ­la­yan her tür­lü ger­çek ve­ya tü­zel ki­şi­le­ri,

f) İçe­rik sağ­la­yı­cı: İn­ter­net or­ta­mı üze­rin­den kul­la­nı­cı­la­ra su­nu­lan her tür­lü bil­gi ve­ya ve­ri­yi üre­ten, de­ğiş­ti­ren ve sağ­la­yan ger­çek ve­ya tü­zel ki­şi­le­ri,

g) İn­ter­net or­ta­mı: Ha­ber­leş­me ile ki­şi­sel ve­ya ku­rum­sal bil­gi­sa­yar sis­tem­le­ri dı­şın­da ka­lan ve ka­mu­ya açık olan in­ter­net üze­rin­de oluş­tu­ru­lan or­ta­mı,

ğ) İn­ter­net or­ta­mın­da ya­pı­lan ya­yın: İn­ter­net or­ta­mın­da yer alan ve içe­ri­ği­ne be­lir­siz sa­yı­da ki­şi­le­rin ula­şa­bi­le­ce­ği ve­ri­le­ri,

h) İz­le­me: İn­ter­net or­ta­mın­da­ki ve­ri­le­re et­ki et­mek­si­zin bil­gi ve ve­ri­le­rin ta­kip edil­me­si­ni,

ı) Ku­rum: Te­le­ko­mü­ni­kas­yon Ku­ru­mu­nu,

i) Top­lu kul­la­nım sağ­la­yı­cı: Ki­şi­le­re bel­li bir yer­de ve bel­li bir sü­re in­ter­net or­ta­mı kul­la­nım ola­na­ğı sağ­la­ya­nı,

j) Tra­fik bil­gi­si: İn­ter­net or­ta­mın­da ger­çek­leş­ti­ri­len her tür­lü eri­şi­me iliş­kin ola­rak ta­raf­lar, za­man, sü­re, ya­rar­la­nı­lan hiz­me­tin tü­rü, ak­ta­rı­lan ve­ri mik­ta­rı ve bağ­lan­tı nok­ta­la­rı gi­bi de­ğer­le­ri,

k) Ve­ri: Bil­gi­sa­yar ta­ra­fın­dan üze­rin­de iş­lem ya­pı­la­bi­len her tür­lü de­ğe­ri,

l) Ya­yın: İn­ter­net or­ta­mın­da ya­pı­lan ya­yı­nı,

m) Yer sağ­la­yı­cı: Hiz­met ve içe­rik­le­ri ba­rın­dı­ran sis­tem­le­ri sağ­la­yan ve­ya iş­le­ten ger­çek ve­ya tü­zel ki­şi­le­ri,

ifa­de eder.

Tanımlar bu şekilde, özellikle “içerik sağlayıcı” gibi tanımların ne kadar belirsiz olduğu dikkat çekici. Ve geçen hafta tartıştığımız 3. maddeden sonra bu hafta 4. maddeye geçelim:

İçe­rik sağ­la­yı­cı­nın so­rum­lu­lu­ğu

MAD­DE 4- (1) İçe­rik sağ­la­yı­cı, in­ter­net or­ta­mın­da kul­la­nı­ma sun­du­ğu her tür­lü içe­rik­ten so­rum­lu­dur.

(2) İçe­rik sağ­la­yı­cı, bağ­lan­tı sağ­la­dı­ğı baş­ka­sı­na ait içe­rik­ten so­rum­lu de­ğil­dir. An­cak, su­nuş bi­çi­min­den, bağ­lan­tı sağ­la­dı­ğı içe­ri­ği be­nim­se­di­ği ve kul­la­nı­cı­nın söz ko­nu­su içe­ri­ğe ulaş­ma­sı­nı amaç­la­dı­ğı açık­ça bel­li ise ge­nel hü­küm­le­re gö­re so­rum­lu­dur.

Bu maddenin tabii ki bir anlamı var, yasadışı ve zararlı içeriğin öne çıkarılmasını, sitelerin bağlantı vermesini engellemek amaçlanıyor. Ama yine İnternet’in kendine has özellikleri unutuluyor. Bir web sayfasının değişebildiği, hatta sitenin tümden el değiştirebildiği durumlar hiç de az değil. Örneğin eskiden meyve suyu tarifi olan bir sayfada daha sonra sadece salata tarifi yer alabiliyor. Ama meyve suyu tarifini beğenip bağlantı veren bir günce yazarı, hatta sadece yorum yazan, foruma mesaj gönderen biri söz konusu sayfayı bir daha ziyaret etmeyebiliyor ama verdiği bağlantı kalıcı oluyor.

İnternet Kanunu’nun 4. maddesi ile bir siteye bağlantı verme “riskini” (!) göze aldığınızda o siteyi belli aralıklarla kontrol edip Cumhuriyet’in temel niteliklerine, T.C. Devleti’ne, bütünlüğüne ve akla gelebilecek her yasaya karşı içerik olup olmadığını kontrol etmek mi gerekecek? İnternet’in teknik altyapısını, bağlantıların verildiği zamanı, hedef sayfanın ne zaman değiştiğini, vb. değişkenleri göz önüne alan düzenlemeler gerekirken böyle basit madde yine aynı sonuca ulaştırıyor bizi: İnternet’i anlayamamak, bilmemek…

Technorati Tags: İnternet Kanunu, siyaset, düzenleme, politika, meclis, bilişim, içerik, günce, blog, yazar, içerik üretici, link, bağlantı vermek

Bil­gi­len­dir­me yü­küm­lü­lü­ğü

MAD­DE 3- (1) İçe­rik, yer ve eri­şim sağ­la­yı­cı­la­rı, yö­net­me­lik­le be­lir­le­nen esas ve usûl­ler çer­çe­ve­sin­de ta­nı­tı­cı bil­gi­le­ri­ni ken­di­le­ri­ne ait İn­ter­net or­ta­mın­da kul­la­nı­cı­la­rın ula­şa­bi­le­ce­ği şe­kil­de ve gün­cel ola­rak bu­lun­dur­mak­la yü­küm­lü­dür.

(2) Yu­ka­rı­da­ki fık­ra­da be­lir­ti­len yü­küm­lü­lü­ğü ye­ri­ne ge­tir­me­yen içe­rik, yer ve­ya eri­şim sağ­la­yı­cı­sı­na Baş­kan­lık ta­ra­fın­dan iki ­bin Ye­ni Türk Li­ra­sın­dan on ­bin Ye­ni Türk Li­ra­sı­na ka­dar ida­rî pa­ra ce­za­sı ve­ri­lir.

Kanunda “içerik sağlayıcısı” teriminin tanımlaması şu şekilde: “İn­ter­net or­ta­mı üze­rin­den kul­la­nı­cı­la­ra su­nu­lan her tür­lü bil­gi ve­ya ve­ri­yi üre­ten, de­ğiş­ti­ren ve sağ­la­yan ger­çek ve­ya tü­zel ki­şi­le­r”. Bu tanım da büyük bir belirsizliğe yol açıyor. İçerik üreten herkes, sadece web sitesi, forum, günce (blog) sahibi değil, buralarda yorum yapanlar da, mesaj atanlar da içerik sağlayıcı olarak tanımlanabilir!

Bu kişiler site veya sayfada tanıtıcı bilgilerini belirtmek zorunda, tabii ki lakap veya takma isimler yeterli olmayacak. Bu düzenlemeler hızla yasalaşırken anonimlik konusunda ise Meclis 26 yıldır olduğu yerde sayıyor. Yasadaki rakamın da tekrar altını çizmek gerek, bilgilendirme yapmayanların 2 ila 10 bin YTL arası ceza alması öngörülüyor.

İşte Türk İnterneti’nde bu konuları, bu düzenlemeleri tartışmalı, sessiz kalmamalıyız. Son aylarda sürekli değindiğim gibi, bu düzenlemelerin bir çok nedeni var, yasakçı zihniyetin yanında teknolojiyi, İnternet’i tanımama, İnternet kullanıcılarının ve yayıncılarının etki ve güçlerini gösteremeyişi, bilişim STK’larının ve muhalefetin bu konularda etkili olamaması… Adım atmak için bekledikçe böyle ilginç(!) düzenlemelerimiz doğmaya devam edecek…

Technorati Tags: İnternet Kanunu, siyaset, düzenleme, politika, meclis, STK, bilişim, içerik, günce, blog, yazar, içerik üretici

Biz, vatandaşlar, durumu düzeltmek için elimizi taşın altına koyuyor muyuz? Doğru şeye doğru zamanda tepki veriyor muyuz, yoksa her şeye basit tarafından mı yaklaşıyoruz, teknolojinin bile eğlenceli tarafından başkasını görmüyor muyuz? Evet, ilgisiz ve pasifiz. Yaşlımızdan gencimize bu böyle. Haydi yarın yakınınızdaki birine sorun, seçimlerde oy kullanabileceğini kontrol etti mi, edecek mi, ya onun 19 yaşındaki kızı/oğlu/kardeşi konuyla ilgili mi? Çoğu kişi “seçim” ve “siyasetle” ilgilenmediğini söylüyor, o zaman şikayet etme hakkınızı, mahkeme kararıyla elinizden alıyorum, kusura bakmayın!

Peki o yazıyı buraya alacaksam niye yeniden yazmakla uğraşıyorum? Çünkü bu sefer söz konusu olan site, Web 2.0 olarak adlandırılan konseptin, topluluk sitelerinin ilk örneklerinden olan Ekşi Sözlük. Bu sitede, son aklımda kalan katılımcı sayısı yaklaşık 12 bin. Bu katılımcılar olaylar, kişiler, kurumlar karşısında yorumlarını sitede paylaşıyor, çoğu sefer eleştiri ve tepkilerini böyle dile getiriyorlar. Sitenin aşırı eleştirel ve tepeden bakan içerik konseptini beğenmesem de bu insanların en azından sessiz kalmadıklarını, bir şeyler söylemek istediklerini görüyoruz. Kapatılan her site ise bu özellikleri barındıran bir “ziyaretçi” kitlesine sahip değil.

Bu durumda ne beklenir? (Bol izleyiciye, çeşit çeşit YouTube klibini TV kanalında, web sitesinde, erişim mümkün olmadığı için gösteremeyince ne yapacağını kara kara düşünen, YouTube yasağını fazlasıyla öne çıkaran medya tabii ki EkşiSözlük yasağını daha az önemli görebilir) Ama 12 bin yazarının yanında, sadece okumak için bile kaydolmayı seçmiş yaklaşık 40 bin kişi ve on binlerce kayıtsız ziyaretçisiyle, Ekşi yasağının kamuoyunda geniş yankı bulması, tüm katılımcıların iki üç kişiye bunu iletmeleriyle kulaktan kulağa 100 bin kişinin yasaktan bizzat haberdar olması, tepkinin yayılması, bazı şeylerin sorgulanması beklenir… 100 bin kişinin az olmadığını Cumartesi günü gördük…

İşte EkşiSözlük’e hayatlarının önemli kısmını ayıran, adeta sözlükle yaşayan, aralarında yakın arkadaşlarımın da bulunduğu bu kişiler, söz konusu aidiyet duygularını yansıtabilmeli, aidiyet duydukları şeyin, altını çizerek söylüyorum, “yanlış ve haksız” şekilde eleştirildiği, zor duruma düşürüldüğü durumlarda bunu koruyabilmek için bir şey yapabilmeli. Yoksa, oturdukları yerden ahkam kesip, laf atıp, onlara bu imkanı sunan demokrasi ve sonucundaki örnek ortamı korumayanlardan Türkiye bir fayda elde edemeyecektir.

Eğer böylesi sıkı bir katılımcı grubuna sahip, adeta bir sivil toplum örgütü ya da hareketi olan site, aidiyet duygusu ve sonucunda bir tepki yaratamıyorsa Türkiye için de endişelenmenin vakti belki de geçmiştir bile. Bu olay, bunu görmek için küçük bir deney ve gözlem şansı verebilir, tüm diğer genel hatlı tartışmaların yanında!

Not: “Tanımadıklarınızla konuşmayın, sıkı giyinip ailenizle dolaşın” - İnternet’in gerçekliğinden bu kadar uzak yöneticiler bir tek Türkiye’de adlı yazımda yeni yapılanmanın sansür kurumuna dönüyor demiştik, bunu da unutmayalım.

Not 2: Doğru okumadan anladığını sanan, her şeyi eleştirmeye eğilimli azımsanyacak grup insan için açıklama: Bu yazı EkşiSözlük’ü eleştirme amacıyla uzaktan yakından ilgili değildir. YouTube gibi “sadece izleyen”lerin hiç de az olmadığı bir ziyaretçi kitlesinin karşısında gerçekten de katılımcılıkla ilgili bir ipucu alabileceğimiz Ekşi’nin İnternet yasakları karşısında güçlü bir ses çıkarabileceği umudu taşır…

Technorati Tags: Erişim engelleme, Ekşisözlük, Ekşi Sözlük, Ekşisözlük’e Erişimin Engellemesi, yasak, sansür, İnternet, kanunlar, siyaset, kamuoyu, tepkisizlik

Ve aradan geçen yaklaşık dört buçuk yılda, bu konudaki bilgisizlik ve ilgisizliğin beklenen sonuçları gerçekleşti. Genel bir değerlendirmeyi bu meclis görevini tamamlarken yaparız. Bugün ise İnternet’i temizleme harekatıyla karşı karşıyayız. Sabah Gazetesi’nin “Temiz İnternet” kampanyası manasız, popülist ve maalesef içi boş bir girişim. Zaten engelleyici ve yasaklayıcı düzenlemeler hazırlanırken, gazetenin böyle bir kampanya başlatması, İnternet konusunda orta veya yetersiz seviyede bilgi sahibi olan okurları, İnternet’in tehlikeli ve pis olduğu yönünde düşünmeye itiyor. Böylece de, yanlışlarla dolu İnternet’te suça karşı eksik geliştirilen kanunlarının haklı bir “temizlik” işi olarak algılanmasına neden oluyor.

Sabah’ın bu girişiminin sunum toplantısında önceki hafta Başbakan Erdoğan’ın sözleri de düşündürücüydü. Gençlerin aileleri ile İnternet kullanmaları, onların gözetiminde hareket etmeleri isteği ne kadar gerçekçi. Acaba milletvekillerimiz gençliklerinde aileleriyle mi en sevdikleri sokaklarda dolaşır, arkadaşlarıyla buluşur, spor yapar, muhabbet ederdi? Tehlikeli olabilecek büyük şehir içinde, böylesi bir korkuyla aileler çocuklarını takip eder, kavga etmelerine engel olmaya çalışırlar mıydı?

Başbakan’ın diğer bir önerisi de, İnternet’te tanımadıkları kişilerle gençlerin diyalog kurmaması şeklinde. Acaba bu sözleri devlet büyüklerimiz, parti başkanlarımız kendileri mi söylüyor, birileri mi yazıp önlerine koyuyor? Her iki durumda da, ülkeyi yönetenlerin bu çağda İnternet’ten bu kadar habersiz olması çok üzücü ve düşündürücü. İnternet’in sunduğu en büyük fırsatlardan biri, normal şartlar altında asla erişemeyeceğiniz kişilerle bilgi alışverişinde bulunabilmek, ufuk genişletmek. Artık iş, bilgi alışverişi, eğlence, sohbet kilometrelerce uzaktakilerle İnternet üzerinden gerçekleştiriliyor. İnternet’in yaygınlaşmasının asıl nedeni bu iken, “İnternet’te başkalarıyla konuşmayın” diyebilmek gerçekten cesaret işi…

İnternet hepimizi etkiliyor, olumsuz etkileri azaltmak için tabii ki düzenlemeler şart ama her araçta olduğu gibi İnternet’te de, aracı kullananın da büyük sorumluluğu var. Bireylerimizi, gençlerimizi eğitmez, kendilerini korumayı öğretmezsek İnternet’i ne kadar kısıtlarsak kısıtlayalım zarar görenler azalmayacaktır. Güney Kore’de, 6 yaşındaki çocukların yarısı İnternet kullanıyor ya da en azından kullanmayı öğrenmiş. Bilgiye erişimin kolaylaştığı dünyada doğru bilgiyi bulup doğru analizi yapmak önemliyken, Güney Koreli çocuklar bizimkilerin çok önünde yarışa başlıyor.

Ve son olarak, yeni kanun tasarısına değinelim. Ulaştırma Bakanlığı tarafından hazırlanan ve Meclis’e gönderilen bir yasa tasarısı TBMM Adalet Komisyonu’nda tartışılıyor. Taslak, “Telekomünikasyon İletişim Başkanlığı” adıyla yeni bir kurumun oluşturulması, bu kuruma veya onun başvurusuyla yargıçlara, sakıncalı sayılabilecek yayınlara ulaşmayı engelleme yetkisi tanınmış. Yani seçilen yöntem ile bir sansür kurumu meydana getirilecek, İnternet’in doğru kullanılmasının öğretilmesi ve sağlanmasından ziyade, bu Başkanlık sansürleme kararlarıyla meşgul olacak. Güney Kore ve diğer ülkeler karşısında hız kazanmamız gerekirken önümüze engeller koymaya devam ediyoruz…

Technorati Tags: AKP, CHP, bilişim politikaları, Temiz İnternet, siyaset, parlamento, meclis, İnternet kanunları

Evet, İnternet kafe bazı durumlarda gerçekten daha ucuz. 29 YTL’lik tarifede saniyede 1 Mbit hızla ADSL’ye bağlanan kullanıcı, iş ya da eğlence amacıyla yüksek boyutta dosya indirmeye kalktığında kotasını teorik olarak 9 saat 6 dakikada dolduruyor ve üstüne indirdiği her MB için ek ücret ödüyor. Bu durumda, 29 YTL’yi 9 saat için vermiş, yani saatte 3,22 YTL ödemiş oluyor. İnternet kafelerin saati ise çoğu yerde 1 YTL. Ve artık pek çok kişi iş amaçlı olarak büyük dosyalar transfer etmek zorunda, yani 4 GB aylık kota öyle sanıldığı kadar yeterli değil.

Lafın kısası, Nisan’da başlayacak indirimler, son yıllarda ilk kez bu kadar erken duyuruldu. Bir pazarlama hamlesi olarak başarılı oldu, medyada fazlasıyla yer aldı, insanlarda ilgi ve merak doğurdu. Ama yanlış bilgilendirme yapıldı demek mümkün. TT’nin ADSL abonelerinin %85′ine indirim yapılmıyorken şirketin kaybedeceği toplam gelir aslında sanılandan çok daha az. Ve bu fiyatlar yine Türkiye’de İnternet’in yaygınlaşmasına yardımcı olmayacak. Tek faydası, akıl, mantık dışı ADSL hat açtırma ücretinin 29 YTL’ye inmesi. Karşılıksız alınan bu ücretin zamanla ortadan kaldırılması ya da sembolik düzeye inmesi gerektiği de bir gerçek.

İlgili Yazılar:

• En Pahalı ADSL Hala Bizde; 4 Mbit Hız Neyimize, 4 Mb’lik hattımız var mı!

Technorati Tags: ADSL indirimi, ADSL tarife, ADSL, Türk Telekom, TTNet, TT

Technorati Tags: AdWords, AdWords Editor, The LifeCo, LifeCo

Neyle karşı karşıya olduğunu anlamaya çalışmayanlar, İnternet sitesini bir gazete gibi toplayıp dağıtımını engelleyebilecekleri bir şey sanıyorlar. Halbuki bir siteye erişimi engellediğimizde, YouTube gibi örneklerde siteyi cezalandırmış olmuyoruz, site ve sayfalar yerinde duruyor, biz ise evdeki genç kızın ahlakı bozulmasın diye gözlerini TV karşısında kapatmış gibi oluyoruz, o kadar. Bu, bize çok az mal/hizmet satan bir ülkeye siyasi nedenle ambargo koyduğumuzda olanlara benziyor. Daha zor yolu seçmiyor, üstünlük kuracak sistem ve yöntemler bulmaya, üretmeye çalışmıyoruz.

Peki neyle karşılaştığını bilmeyen, böyle garip karar verenler nasıl hala bu ülkede karar verme yetkisine sahip oluyorlar? Cevap biziz. Biz, vatandaşlar, durumu düzeltmek için elimizi taşın altına koyuyor muyuz? Doğru şeye doğru zamanda tepki veriyor muyuz, yoksa her şeye basit tarafından mı yaklaşıyoruz, teknolojinin bile eğlenceli tarafından başkasını görmüyor muyuz? Evet, ilgisiz ve pasifiz. Yaşlımızdan gencimize bu böyle. Haydi yarın yakınınızdaki birine sorun, seçimlerde oy kullanabileceğini kontrol etti mi, edecek mi, ya onun 19 yaşındaki kızı/oğlu/kardeşi konuyla ilgili mi? Çoğu kişi “seçim” ve “siyasetle” ilgilenmediğini söylüyor, o zaman şikayet etme hakkınızı, mahkeme kararıyla elinizden alıyorum, kusura bakmayın!

Not (20.01.2008): Ocak 2008′deki son engelleme ile ilgili yazıma 2 alt satırdaki bağlantıdan ulaşmanızı tavsiye ederim.

İlgili Yazılar:

• YouTube Yine Engellendi, Ama “İnternet’i Nasıl Kullanacağımı Ben Bilirim” Diyorsanız Buyrun Çözüm Ellerinizde
• “Tanımadıklarınızla konuşmayın, sıkı giyinip ailenizle dolaşın” - İnternet’in gerçekliğinden bu kadar uzak yöneticiler bir tek Türkiye’de
• Şimdi de EkşiSözlük’e Erişim Engelleniyor. Peki Sözlük Tepki Oluşturabilecek Aidiyet Yarattı mı? Yoksa Sadece Oturup Eleştiri Yazma Mekanı mı…
• İnternet Kanunu Mucizeleri-3: Tehlikeli İçerik Kanununa Düzeltme Hakkı Neden Eklendi
• İhbar Sitemiz de Açıldı, Hemen İhbar Edin; Mahkemeye, Hakime Gerek Yok, Site Kapansın!

Technorati Tags: YouTube, yasak, sansür, İnternet, kanunlar, siyaset, kamuoyu, tepkisizlik

Malum, telefon şebekesi Türk Telekom‘un, aynı zamanda İnternet altyapısı da TT’de. Zaten evlerde telefon konusunda doğal tekel konumunda olan TT son yıllarda hep beraber yaşadığımız gibi önce çevirmeli bağlantı (dial-up) hizmeti veren firmalara fahiş ara bağlantı ücretleri uygularken kendisi de TTNet firmasını kurarak bu işe girdi, sonunda da pazardaki rekabeti öldürdü. Hele ADSL ile çevirmeli bağlantıyı önemsizleştirip bu alanda tek hakim olduktan sonra kısa vadede telefo kabloları üzerinden TT’ye İnternet erişimi konusunda rakip çıkması mümkün değil.

TT hakkında üst paragrafta yazılanlar doğrudan bir suçlama değil, sıklıkla adlarını andığım Rekabet ve Telekomünikasyon kurumlarının etkisiz kalmasının sonucu bu altyapıya sahip her firma rakiplerine karşı bu şekilde davranabilir, eğer “serbest” piyasa ekonomindeysek.Bu durumda, ayrı bir altyapı, farklı bir platform üzerinden rakip olmalı ki hakim konumdaki firma, bu durumda TT, rehavete kapılmasın, müşteri kötü, eskiyen hizmet almasın. Kablo TV altyapısı bunun için tek aday. Şu anda çok sınırlı sayıda haneye erişen kablo hizmeti yaygınlaşmalı, bunun sayısız faydası burada anlatmakla bitmez.

Naçizane fikrim, en sağlıklı ve güvenli iletişim sisteminin her haneye bakır telefon hatlarından yeni; İnternet, TV ve bunlar üzerinden ses gibi pek çok hizmeti sağlayan bir kablo altyapısının kurulması olduğu yönünde. Uyduya erişim, ilerde kablosuz teknolojiyle WiMAX’in yaygınlaşması, cihazların buradan şebekeye dahil olmasından ziyade, sağlam, her durumda, her kriz anında çalışabilecek bir altyapının yaygınlaşması ve bunun rekabete açık olması önceliklerden biri olmalı diye düşünüyorum.

Bugünlük bu kadar rekabet muhabbeti yeterli olsun ve gelelim güzel fiyatlara. Nisan sonuna kadar Kablo TV ve İnternet kurulum ücreti alınmadığı gibi limitsiz kablo internet bağlantıları da ucuzlatıldı. Kotasız, sınırsız bağlantı fiyatları hızlara göre şöyle, 128 Kbps 19 YTL, 256 Kbps 29 YTL, 512 Kbps 59 YTL, 1024 Kbps 109 YTL, 2048 Kbps 209 YTL. Ayrıca kotalı kablolu İnternet erişim seçenekleri de mevcut, bölgenizde kablo altyapısı varsa sınırsız ve gerçek anlamda İnternet kullanımının tadını daha ucuza çıkarmanız mümkün.

İlgili Yazılar:

• En Pahalı ADSL Hala Bizde; 4 Mbit Hız Neyimize, 4 Mb’lik hattımız var mı!
• Nisan Ayında Yeni ADSL Tarifesi: 9 Saat Sınırsız İnternet 29 YTL! İnternet Kafe Daha Ucuz

Technorati Tags: