// telekomünikasyon, İnternet

telekomünikasyon, İnternet

Yapay Zeka İnsanlığa Tehdit mi?

En saygın bilim adamlarından Stephan Hawking, “varoluşumuza en büyük tehdit süper yapay zeka olabilir” derse…

Bill Gates ve PayPal kurucularından, Tesla ile elekrikli araç, SpaceX ile uzaya nakliye üstüne çalışan Elon Musk çeşitli ortamlarda “yapay zeka (YZ) kontrol edilemez noktaya gelmemeli” demeçleri verdiklerinden beri bir doğumgünü yemeğinde bile teknoloji severlerin sohbet konularından biri YZ oldu!

Satrançta makineye kaybedilmesi sürpriz olmadı, ama geçen yıl Watson’ın Riziko oyununda insanları yenmesi; bir yazılımın karşısındakini insan olduğuna inanrırarak ilk kez Turing testini geçmesi sonucu YZ gündemde yer kapladı. Aslında günlük hayatımızın işleyişinde çok ciddi oranda YZ kararlarından faydalanıyoruz, “İş hayatında, yönetim kararlarında “Yapay Zeka” ile beraber çalışmaya hazırlıklı mıyız?” başlıklı yazımda da “sadece lojistik, kanser tanısı gibi değil iş hayatında tepe yönetimlerin görevlerinde bile YZ deneniyor, dönüşüme hazır olun” demiştim. 2012’de yine köşemde “Robotlar için uygulama geliştirme vakti” derken sanayide orta derecede programlanabilen çok amaçlı üretim robotlarını haber vermiş, iPhone üreticisi Çinli Foxconn’un milyon adet robot çalıştırma hedefini paylaşmıştık. Basit seviyede öğrenebilen robotlar alt kademe, YZ yazılımlar ise orta-üst kademede işsizlik korkusu da yaratmaya başladı.

Filmlerde geleceğin robotlarının kontrol edilemezliği sıkça işlendi, ama robot formunda olmadan da bugün bile kendimizi tehlikeli kullanımlarla karşı karşıya bırakmış durumdayız

Peki ‘teknolojik tekillik’, ‘singularity’ noktasına yani yeni teknolojilerin gelişme hızını anlayıp kullanabilme yetimizin teknolojideki gelişme kadar hızlı olamadığı noktaya gelmiş olabilir miyiz? Poker gibi son derece rastlantısallık içeren, blöf yapılan bir oyunu Cepheus adlı yazılımın ‘çözdüğü’, kusursuz bir insan oyuncuyu yenebileceği duyuruldu. Rastlantısallığı yönetebilmek önemli dönüm noktalarından biri. Belirsizlik karşısında insanların ciddi psikolojik sorunlar yaşayabildiğini biliyoruz, fakat buna karşı gelebilmekte sağduyu diye de tanımladığımız içgörüler, geçmiş deneyimlerden faydalanıyoruz.

“Asla İnsandan Üstün Olamayacak”
“YZ insandan üstün olamayacaktır” yönünde görüş belirten alanında uzman bilim adamları ise insanın anahtar derece önemli özelliklerinin anlamlandırma, muhakeme yeteneği ve şuurlu, bilinçli karar alma, yaşama becerisi olarak tanımlıyor. Kendi kendine öğrenen bir YZ sistemi bile bunları taklit edemeyecek, başarıyla içselleştiremeyecek olduğundan insanlar, YZ ile olası çıkar çatışmalarında doğru kararları alarak er geç insanoğlunun refahını korumayı başaracaktır düşüncesi ağır basıyor.

Konunun uzmanların asıl korkusu ise bugün doğru kontrol mekanızmaları olmayan kritik pek çok konuda karar alma yetkini akıllı sistemlere bırakmış olmamız. Küresel ekonomik kriz ve sonrasındaki durgunluk döneminde bazı günler finansal piyalarda çılgın boyutlarda dalgalı hareketler görmemizin başlıca nedenlerinden biri önceden kurulmuş “A/B oranı X olduğunda A’yı sat veya al” komutlarıyla finansal işlem yapan programlar. Bu nedenle bazı hisse senetlerinde, dolayısıyla borsalarda dip ve tepe noktalar görülebiliyor. Finansal oynaklık da iş piyasasına kadar olumsuz etkiler yaratabiliyor. Hawking ve Musk insan hayatı açısıdan bugünden çekinmekte haklı, ama YZ çok iyi olacağından değil, yeteri kadar iyi olamadığından. Zira bugün pek çok savaş sistemi, füze kalkanları, savunma sistemleri de belli derecede otomatik işliyor. Yanlış bir analiz askeri can kayıplarına, hatta sivil ölümlerine dolayısıyla savaş kıvılcımlarına yol açabilir.

Bugün Silikon Vadisi’nde 200’e yakın şirket YZ üstüne çalışıyor, Facebook, Google şirket alımları yapıyor, ama konu sadece Batı’da değil bölgemizdeki ve Asya’da da yatırım çeken bir konu. Kurumsal açıdan farkında olmakta fayda var. Bireysel açıdansa her şeyi bilgisayara telefona bırakmamalı, becerilerimizi korumalıyız. Asimov’un bir hikayesinde gelecekte çarpma yapabilen biri bulunduğunda ondan büyücü gibi korkulan bir dünyaya uyanmamak için!

İlgili Yazılar:

TARTIŞALIM

“Yapay Zeka İnsanlığa Tehdit mi?” henüz yorumlanmamış, ilk siz yorumlayın

Yorum yapın